Het tekenseizoen is begonnen, bescherm je huisdier met AdTab Lees meer

Egel

De egel is een bekend en geliefd tuindier dat vooral ’s nachts actief is. In Nederland en België komt voornamelijk de Europese egel (Erinaceus europaeus) voor. Daarnaast bestaat er ook een Afrikaanse egelsoort (de Afrikaanse witbuikegel), maar deze wordt vooral als huisdier gehouden en komt niet in het wild voor in onze tuinen. Egels zijn solitair levende dieren (ze leven alleen) en zijn echte insecteneters. Ze spelen een belangrijke rol in de tuin doordat ze helpen bij de bestrijding van slakken en andere kleine plaagdieren. Bij gevaar kan een egel zich oprollen tot een stekelige bal, waarbij de zachte buik volledig beschermd wordt door de stekels. Dit is hun belangrijkste verdedigingsmechanisme tegen roofdieren. Tegenwoordig heeft de egel het steeds moeilijker door factoren zoals verkeer, het gebruik van bestrijdingsmiddelen en het verdwijnen van natuurlijke schuilplekken. Hierdoor worden egels steeds minder vaak gezien in tuinen. In de winter houden egels een winterslaap.

Kenmerken

Lichaamsbouw: Compact lichaam met stekels op de rug, korte poten.

Kleuren en vachttypen: Bruin, grijsbruin of wit met lichte stekelpunten.

Gewicht: 600 - 1200 g

Levensverwachting: 3 - 7 jaar

Gezondheidsrisico's: Parasieten (vlooien, teken), ondergewicht, verkeer, vergiftiging, robotmaaiers.

Gedragsprofiel

Activiteit (nacht)

Zichtbaarheid in de tuin

Nuttig voor de tuin

Gevoeligheid voor verstoring

Mensgerichtheid

)

Populaire producten voor de egel

Leefomgeving

Egels leven het liefst in rustige, beschutte tuinen met voldoende schuilplekken zoals struiken, houtstapels of egelhuisjes. Ze hebben doorgangen nodig tussen tuinen om voedsel te zoeken. Een rommelhoekje in de tuin is ideaal. Je kunt zelf veel doen om je tuin egelvriendelijk te maken. Zorg bijvoorbeeld voor openingen in schuttingen zodat egels zich kunnen verplaatsen tussen tuinen, bied beschutting met bladeren of takken en vermijd het gebruik van bestrijdingsmiddelen. Daarnaast is het belangrijk om een veilige plek te creëren waar egels kunnen eten of schuilen zonder dat katten of andere grotere dieren er gemakkelijk bij kunnen, bijvoorbeeld door voer beschut of in een speciaal egelhuisje aan te bieden. Let ook op in het verkeer en wees voorzichtig met robotmaaiers en tuingereedschap, vooral in de schemering en ’s nachts wanneer egels actief zijn.

Voeding

Egels eten voornamelijk insecten, slakken, wormen en andere kleine ongewervelden, waardoor ze een zeer nuttige rol spelen in de tuin. Wanneer je egels extra wilt ondersteunen, kun je bijvoeren met speciaal egelvoer, egel paté of nat kattenvoer (bij voorkeur zonder vis). Hierbij is het belangrijk om geen melk te geven, omdat dit darmproblemen kan veroorzaken. Vooral in het najaar, ter voorbereiding op de winterslaap, en in het vroege voorjaar kan wat extra voeding welkom zijn. Daarnaast is het aan te raden om altijd een schaaltje vers water neer te zetten, zeker tijdens droge periodes. Biedt het voer aan op een rustige, beschutte plek zodat andere dieren er minder gemakkelijk bij kunnen.

Rol in de tuin

Egels dragen bij aan een natuurlijke balans in de tuin doordat ze helpen bij het verminderen van plagen zoals slakken en insecten. Hierdoor kan het gebruik van bestrijdingsmiddelen vaak beperkt blijven. Door je tuin natuurlijk in te richten, help je niet alleen de egel, maar ook andere nuttige dieren zoals vogels en insecten. Denk aan variatie in beplanting, het laten liggen van bladeren en het creëren van schuilplekken. Zo maak je van je tuin een fijne leefomgeving voor meerdere diersoorten.

Bescherming en aandachtspunten

Egels kunnen steeds moeilijker overleven door verkeer, het gebruik van pesticiden en het verdwijnen van natuurlijke schuilplekken. Ook moderne, strak aangelegde tuinen bieden vaak te weinig voedsel en beschutting. Daarnaast vormt de robotmaaier een groeiend risico: wanneer deze ’s nachts wordt gebruikt, kan hij egels die dan actief zijn verwonden. Je kunt egels beschermen door geen gif te gebruiken, vijvers veilig te maken met een uitklimmogelijkheid en voorzichtig om te gaan met robotmaaiers (gebruik deze bij voorkeur alleen overdag). Controleer ook altijd composthopen of bladeren voordat je deze verplaatst. Zie je een egel overdag of een verzwakte egel, neem dan contact op met een egelopvang of dierenarts.

Lees ook onze andere blogs

Tuinvogels voeren: Wanneer voer je wat?

Het advies is om tuinvogels het hele jaar door bij te voeren. Ze gebruiken namelijk het hele jaar door energie. In de winter gebruiken ze energie om zichzelf op temperatuur te houden, in het voorjaar is energie nodig voor het nestelen en het leggen van eieren en het grootbrengen van de jongen. In de herfst moeten reserves worden opgebouwd voor de winter. Vogels stoppen met eten als hun honger is gestild. Daarnaast is het een fabeltje dat vogels verleren om zelf voedsel te vinden.

De tuin lenteklaar maken: pas op met cacaodoppen en kunstmest

Dat chocolade gevaarlijk is voor de hond is vrij algemeen bekend. De meeste mensen nemen rond Pasen en Kerstmis voorzorgsmaatregelen om te voorkomen dat hun trouwe viervoeter chocolade kan binnenkrijgen. Wat veel mensen echter niet weten, is dat de voor de hond schadelijke stof theobromine ook in sommige tuinmest en grondverbeteraars voorkomt. Waakzaamheid is dus geboden wanneer je met het mooie weer in aantocht jouw tuin lenteklaar gaat maken.

Hoe lok je meer vogels naar je tuin?

Meer vogels in de tuin lokken, begint bij het aanbieden van de juiste omstandigheden. Vogels zoeken plekken waar voldoende voedsel, water en rust aanwezig zijn. Wanneer een tuin hier niet in voorziet, zullen vogels minder snel blijven. Door in te spelen wat vogels nodig hebben, kun je meer vogels in de tuin lokken en zorg je voor een grote variatie aan vogelsoorten. Zo wordt je tuin een aantrekkelijke plek voor verschillende tuinvogels.

Meer tips