Service
Winkelwagen
Menu
Vier 18 jaar Medpets met kortingen tot wel 50% op je favoriete producten! Lees meer

De tekentijd: welke tekensoorten zijn er in Nederland?

Geschreven door Mara | Dierenarts |

Het lijkt nog vroeg in het jaar, maar het tekenseizoen is alweer begonnen. In Nederland worden teken actief zodra de temperatuur boven de 7 graden Celsius komt. Dat betekent dat je eigenlijk al vanaf het vroege voorjaar alert moet zijn.

Man en vrouw met hond in bos

Wanneer is het tekenseizoen in Nederland?

Teken zijn in Nederland meestal actief van maart tot en met oktober.

Bij zachte winters, zoals we die de laatste jaren vaker zien, kunnen teken zelfs het hele jaar door actief blijven. Vooral in vochtige gebieden zoals bossen, duinen en parken is de kans op teken groot.

Welke tekensoorten komen in Nederland voor?

In Nederland komen verschillende tekensoorten voor, waarvan sommige ziekten kunnen overbrengen op mens en dier:

  • Ixodes ricinus (schapenteek / bostek)
  • Dermacentor reticulatus (oeverbosteek)
  • Rhipicephalus sanguineus (bruine hondenteek) (incidenteel)
  • Hyalomma-teek (tropische reuzenteek) (zeer zeldzaam)

Daarnaast zijn er minder bekende soorten zoals de egelteek (Ixodes hexagonus) en de duiventeek (Argas reflexus).

Ixodes ricinus (schapenteek)

Dit is de meest voorkomende teek in Nederland. Je vindt deze teek in:

  • bossen
  • duinen
  • graslanden
  • tuinen en parken

Deze teek kan verschillende ziekten overbrengen, zoals:

  • Ziekte van Lyme (borreliose)
  • Tekenencefalitis (TBE)
  • Anaplasmose

De teek doorloopt meerdere levensstadia (larve, nimf en volwassen teek) en heeft in elke fase een bloedmaaltijd nodig.

Dermacentor reticulatus (oeverbosteek)

De oeverbosteek komt ook in Nederland voor en wordt steeds vaker gezien. Deze teek leeft vooral in:

  • vochtige graslanden
  • oevers
  • natuurgebieden

Opvallend is dat deze teek ook actief kan zijn bij lagere temperaturen, zelfs in het vroege voorjaar. Deze soort is vooral belangrijk voor honden, omdat hij babesiose (hondenmalaria) kan overbrengen.

Rhipicephalus sanguineus (bruine hondenteek)

De bruine hondenteek komt in Nederland niet van nature veel voor, maar wordt soms geïntroduceerd via honden uit het buitenland.

Deze teek is bijzonder omdat hij:

  • ook binnenshuis kan overleven
  • zich kan voortplanten in woningen, kennels en asielen
  • het hele jaar actief kan blijven

Hij kan onder andere de volgende ziekten overbrengen:

  • Ehrlichiose
  • Babesiose
  • Anaplasmose

Hyalomma-teek (tropische reuzenteek)

De Hyalomma-teek is een grote, opvallende teek uit warmere gebieden zoals Zuid-Europa en Afrika. In Nederland wordt deze teek zeer zelden gevonden. In 2019 zijn enkele exemplaren aangetroffen, waarschijnlijk meegebracht door trekvogels. Er zijn op dit moment geen aanwijzingen dat deze teek zich in Nederland vestigt of overwintert.

Deze teek kan potentieel gevaarlijke ziekten overbrengen, zoals:

  • Krim-Congo hemorragische koorts (CCHF)
  • Rickettsiose

Relevante Producten

Waarom zijn teken gevaarlijk?

Een tekenbeet kan zorgen voor huidirritatie of ontsteking en overdracht van ziekten. Teken kunnen ziekteverwekkers overbrengen op zowel dieren als mensen.

Welke ziekten kunnen teken overbrengen?

Teken kunnen dus verschillende ziekten overbrengen op zowel mens als dier.

Bij honden:

Bij mensen:

  • Ziekte van Lyme
  • Tekenencefalitis (TBE)
  • In zeldzame gevallen andere infecties

TBE in Nederland

Tekenencefalitis (TBE) komt in Nederland in beperkte mate voor, maar wordt wel actief gemonitord door het RIVM.

Besmettingen zijn vastgesteld in onder andere:

  • de Utrechtse Heuvelrug
  • de Sallandse Heuvelrug
  • Twente en de Achterhoek

Daarnaast zijn aanwijzingen gevonden voor aanwezigheid van het virus bij dieren in Noord-Brabant, Limburg en Overijssel. Het risico is dus klein, maar niet afwezig.

Hoe bescherm je jezelf en je dier?

Het belangrijkste is om voorkomen en controleren te combineren.

Bescherm je hond of kat met geschikte middelen tegen teken. Let op: middelen voor honden zijn vaak gevaarlijk voor katten.

Voor jezelf kun je:

  • bedekkende kleding dragen
  • broekspijpen in sokken stoppen
  • insectenwerende middelen met DEET gebruiken

Controleer jezelf en je dier na elke wandeling. Verwijder teken zo snel mogelijk.

In Nederland zijn vooral de schapenteek (Ixodes ricinus) en de oeverbosteek (Dermacentor reticulatus) belangrijk. Andere tekensoorten komen minder vaak voor, maar kunnen wel risico’s met zich meebrengen.

Door alert te zijn en goede preventieve maatregelen te nemen, kun je de kans op problemen aanzienlijk verkleinen.

Heb je vragen over teken bij je huisdier? Neem gerust contact op via dierenarts@medpets.nl

Veel gestelde vragen over teken

Welke gevaarlijke ziekten kunnen teken overbrengen?

Ziekten die honden door teken kunnen krijgen, zijn onder andere:

  • Ziekte van Lyme (Lyme-borreliose)
  • Tekenencefalitis (TBE)
  • Babesiose (hondenmalaria)
  • Ehrlichiose
  • Anaplasmose

Welke teken komen in Nederland veel voor?

In Nederland zijn vooral de schapenteek (Ixodes ricinus) en de oeverbosteek (Dermacentor reticulatus) belangrijk. Andere tekensoorten komen minder vaak voor, maar kunnen wel risico’s met zich meebrengen.

Hoeveel tekensoorten zijn er?

Wereldwijd zijn er ongeveer 900 tekensoorten.

Deze worden grofweg onderverdeeld in drie groepen:

  • Harde teken (Ixodidae): verreweg de grootste groep (ongeveer 700 soorten)
  • Zachte teken (Argasidae): ongeveer 200 soorten
  • Nuttalliellidae: een zeer zeldzame, kleine groep met slechts 1 bekende soort

Niet alle tekensoorten zijn gevaarlijk. Slechts een relatief klein aantal soorten speelt een rol bij de overdracht van ziekten op mensen en dieren. In Europa (en dus ook in Nederland) gaat het vooral om een handvol belangrijke soorten, zoals Ixodes ricinus en Dermacentor reticulatus.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief

Lees ook onze andere blogs

Meer tips
image (20)

Over de auteur

Mara van Brussel-Broere, Dierenarts bij Medpets 

Afgestudeerd als gezelschapsdierenarts aan de Universiteit Utrecht, gebruikt haar praktijkervaring om klantenadvies te geven en kennis te delen bij Medpets. Ze vindt het belangrijk om huisdiereigenaren goed te informeren over gezondheid en welzijn.

Lees meer over Mara