De cyclus van de hond en het risico op baarmoederontsteking
De cyclus van de teef speelt een belangrijke rol bij het ontstaan van een baarmoederontsteking. Tijdens en na de loopsheid verandert de hormoonhuishouding sterk. Na de loopsheid overheerst het hormoon progesteron, dat ervoor zorgt dat:
- de baarmoederwand verdikt
- de baarmoedermond gesloten blijft
- de natuurlijke afweer in de baarmoeder afneemt
Deze omstandigheden maken de baarmoeder extra gevoelig voor infecties. Ongeveer 2 maanden na de loopsheid is de periode met het grootste risico op het ontstaan van een baarmoederontsteking.
Meer over de loopsheid lees je in onze blog Wat moet je weten over loopsheid bij de hond.
Welke klachten kun je zien bij een baarmoederontsteking?
De symptomen kunnen variëren en zijn soms in het begin vaag. Veelvoorkomende klachten zijn:
- sloomheid en lusteloosheid
- minder eetlust
- meer drinken en plassen
- koorts
- braken of diarree
- buikpijn of een opgezwollen buik
Bij een open baarmoederontsteking kan er pussige of bloederige uitvloeiing uit de vulva zichtbaar zijn.
Bij een gesloten baarmoederontsteking ontbreekt deze uitvloeiing, waardoor de ziekte vaak later wordt herkend. Dit maakt deze vorm extra gevaarlijk. De pus kan niet weg, hierdoor komt de baarmoeder onder spanning te staan en kan scheuren. Ook is er meer kans dat bacteriën via de baarmoederwand in het bloed terecht komen en voor sepsis en andere problemen zorgen.
Hoe wordt de diagnose gesteld?
De dierenarts stelt de diagnose op basis van:
- anamnese (is de hond recent loops geweest?)
- lichamelijk onderzoek
- bloedonderzoek (ontstekingswaarden, nierfunctie)
- echo van de buik om de vergrote, met pus gevulde baarmoeder zichtbaar te maken
Snel handelen is cruciaal om complicaties te voorkomen.
Behandeling van baarmoederontsteking bij honden
Een baarmoederontsteking bij een hond is een spoedgeval!
De behandeling van keuze is vrijwel altijd een operatie, waarbij de baarmoeder en eierstokken worden verwijderd (sterilisatie). Dit is vaak een spoedoperatie. Vaak wordt een hond tegelijkertijd ondersteund met een infuus om afvalstoffen af te voeren. Via deze weg kan ook goed ontstekingsremming en antibiotica worden gegeven.
In sommige uitzonderlijke gevallen, bijvoorbeeld bij fokteven met een open baarmoederontsteking, kan medicamenteuze behandeling worden overwogen. Dit brengt echter risico’s met zich mee en vereist intensieve begeleiding door de dierenarts.
Baarmoederontsteking na een dracht
Ook na een dracht kan een baarmoederontsteking ontstaan. Na de bevalling is de baarmoeder kwetsbaar en kan achtergebleven weefsel of verminderde samentrekking leiden tot infectie. Klachten kunnen lijken op die van een reguliere baarmoederontsteking en treden vaak op in de weken na het werpen.
Meer over dracht bij honden lees je in onze blog Dracht bij de hond.
Sterilisatie als preventie
Sterilisatie is de meest effectieve manier om een baarmoederontsteking te voorkomen. Door het verwijderen van in ieder geval de eierstokken:
- verdwijnt de invloed van de hormonen
- wordt ook het risico op andere aandoeningen, zoals melkkliertumoren, verminderd
Het is hierbij niet eens nodig om ook de baarmoeder te verwijderen. Bij een oudere hond of als de baarmoeder er niet mooi uitziet kan er wel voor gekozen worden de baarmoeder te verwijderen.
Het advies is in de meeste gevallen om 3 maanden na de eerste loopsheid te steriliseren, als de geslachtsorganen weer tot rust zijn gekomen.
Meer informatie hierover vind je in onze blog: Je hond laten castreren of steriliseren.
Baarmoederontsteking bij honden is een ernstige aandoening. Omdat de symptomen soms vaag zijn, is het belangrijk om veranderingen in gedrag of gezondheid van je teef serieus te nemen, vooral in de weken na de loopsheid of na een dracht. Bij twijfel geldt altijd: neem contact op met je dierenarts.
