Service
Winkelwagen
Menu
25% korting op Hill’s met Medpets Herhaal code: HILLS25 Lees meer

Papegaaienziekte bij vogels: symptomen, besmetting en risico’s voor mensen

Geschreven door Mara | Dierenarts |

Papegaaienziekte is een besmettelijke ziekte die niet alleen gevaarlijk kan zijn voor vogels, maar ook voor mensen. De ziekte staat ook bekend als psittacose of ornithose en wordt veroorzaakt door de bacterie Chlamydia psittaci. Omdat deze ziekte overdraagbaar is van dier op mens, wordt papegaaienziekte serieus genomen. In Nederland is de ziekte meldingsplichtig via de NVWA.

Grasparkiet kijkt in camera

Wat is papegaaienziekte?

Papegaaienziekte is een bacteriële infectie veroorzaakt door Chlamydia psittaci. De bacterie komt vooral voor bij vogels en kan luchtwegproblemen en algemene ziekteverschijnselen veroorzaken.

De naam “papegaaienziekte” is wat misleidend, want niet alleen papegaaien kunnen besmet raken.

Welke vogels kunnen besmet worden?

Veel verschillende vogelsoorten kunnen besmet raken met Chlamydia psittaci, waaronder:

  • papegaaien
  • parkieten
  • duiven
  • kippen
  • kanaries
  • volièrevogels
  • roofvogels

Sommige vogels worden ernstig ziek, terwijl andere nauwelijks symptomen tonen maar de bacterie wel verspreiden.

Relevante producten

Hoe verspreidt papegaaienziekte zich?

De bacterie verspreidt zich vooral via:

  • opgedroogde ontlasting
  • stofdeeltjes uit veren
  • neus- en ooguitvloeiing
  • vocht uit de luchtwegen

Besmetting ontstaat vaak door het inademen van besmet stof.

Vogels kunnen de bacterie soms langdurig bij zich dragen zonder duidelijk ziek te lijken.

Symptomen van papegaaienziekte bij vogels

De klachten bij vogels kunnen sterk verschillen per vogelsoort en per ernst van de infectie.

Veelvoorkomende symptomen zijn:

  • sloomheid
  • verminderde eetlust
  • vermagering
  • opgezette veren
  • neusuitvloeiing
  • oogontsteking
  • diarree
  • ademhalingsproblemen

Sommige vogels sterven plotseling zonder duidelijke voorafgaande symptomen.

Is papegaaienziekte gevaarlijk voor mensen?

Ja, papegaaienziekte is een zoönose. Dat betekent dat de ziekte overdraagbaar is van dier op mens.

Bij mensen kan een besmetting klachten veroorzaken zoals:

  • koorts
  • hoofdpijn
  • spierpijn
  • hoesten
  • benauwdheid
  • longontsteking

Vooral ouderen, mensen met een verminderde weerstand en mensen die intensief met vogels werken lopen extra risico.

Meldingsplicht in Europa

Papegaaienziekte is in veel landen in Europa, waaronder Nederland, meldingsplichtig. Dat betekent dat besmettingen gemeld moeten worden bij de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).

Dit gebeurt omdat:

  • de ziekte risico’s oplevert voor de volksgezondheid
  • verspreiding tussen vogels voorkomen moet worden
  • verdere besmettingen snel opgespoord moeten worden

Uitbraken in Europa in 2024

Papegaaienziekte kreeg extra aandacht doordat er tussen kerst 2023 en maart 2024 meerdere meldingen en uitbraken waren in verschillende Europese landen. Onder andere in Duitsland, Denemarken, Zweden, Oostenrijk en Nederland werden besmettingen bij mensen en vogels vastgesteld. Hierdoor kwam er opnieuw aandacht voor goede hygiëne en alertheid bij vogelhouders.

Hoe voorkom je besmetting?

Goede hygiëne is erg belangrijk bij het houden van vogels.

Belangrijke maatregelen zijn:

  • regelmatig schoonmaken van kooien en volières
  • stofvorming beperken
  • handen wassen na contact met vogels
  • zieke vogels apart houden
  • nieuwe vogels eerst in quarantaine plaatsen

Vermoed je dat een vogel ziek is? Neem dan contact op met je dierenarts, of liever nog een vogelarts.

Kan papegaaienziekte behandeld worden?

Ja, papegaaienziekte kan behandeld worden met antibiotica. Wel is snelle diagnose belangrijk om verspreiding en ernstige ziekte te voorkomen. Ook bij mensen is behandeling met antibiotica meestal nodig.

Papegaaienziekte, veroorzaakt door Chlamydia psittaci, is een ernstige bacteriële infectie die zowel vogels als mensen ziek kan maken. De ziekte komt niet alleen voor bij papegaaien, maar bij veel verschillende vogelsoorten.

Omdat de ziekte overdraagbaar is op mensen en meldingsplichtig is in Nederland, is alertheid belangrijk. Goede hygiëne, snelle herkenning van symptomen en tijdige behandeling helpen om verdere verspreiding te voorkomen.

Heb je nog vragen over papegaaienziekte? Kijk dan op de website van de NVWA en het RIVM.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief

Lees ook onze andere blogs

vogel zit bij meisje op schouder

Hoe oud worden papegaaien?

Papegaaien staan bekend om hun intelligentie, spraakvermogen én indrukwekkende levensduur. Veel mensen zijn verrast als ze horen hoe oud sommige soorten kunnen worden. Maar hoe oud wordt een papegaai nou echt? En waar hangt die leeftijd vanaf? In deze blog lees je alles over de levensverwachting van papegaaien, welke factoren die beïnvloeden en waarom een papegaai geen huisdier is waar je "even aan begint".

2 ara's op een tak

Veerplukken bij papegaaien

Veerplukken is een van de meest voorkomende en zorgwekkende problemen bij papegaaien. Het gedrag, waarbij een vogel zijn eigen veren uittrekt of beschadigt, is niet alleen pijnlijk om te zien, maar wijst vaak op een onderliggend probleem. Hoewel het regelmatig als een puur gedragsprobleem wordt gezien, is de werkelijkheid complexer. Veerplukken ontstaat meestal door een combinatie van lichamelijke en psychische factoren.

2 grasparkieten naast elkaar

Wat mag een papegaai eten?

Papegaaien staan bekend om hun intelligentie, spraakvermogen én hun lange levensduur. Maar wist je dat goede voeding misschien wel het belangrijkste is voor een gezond en lang papegaaienleven? Veel gezondheidsproblemen bij papegaaien worden veroorzaakt door jarenlange voedingstekorten. Die ontstaan vaak ongemerkt en als de eerste klachten zichtbaar worden, is het helaas vaak al (gedeeltelijk) onomkeerbaar. In deze blog lees je waar een goed papegaaienmenu aan moet voldoen, waarom gemengd voer risico’s met zich meebrengt en wat je vooral niet moet geven.

Meer tips
image (20)

Over de auteur

Mara van Brussel-Broere, Dierenarts bij Medpets 

Afgestudeerd als gezelschapsdierenarts aan de Universiteit Utrecht, gebruikt haar praktijkervaring om klantenadvies te geven en kennis te delen bij Medpets. Ze vindt het belangrijk om huisdiereigenaren goed te informeren over gezondheid en welzijn.

Lees meer over Mara